Dernek Nasıl Kurulur?

A) DERNEK KURULUŞU İÇİN İSTENEN BELGELER

1-Dernek Tüzüğü (2 adet asıl ve bütün sayfaları tüm kurucular tarafından imzalı olmalıdır)

Bilgisayar veya daktilo ortamında doldurulmuş Kuruluş bildirimi (2 adet asıl karşıları kurucular tarafından imzalı, TC kimlik numaralı ve yerleşim yeri açık ikamet adresi olacak) (EK- 2).


Dernek merkezinin mesken olarak gösterilen yerlerde açılması durumunda kat malikleri kurulunun oy birliği ile alacağı karar örneği,

Dernek kurucuları arasında tüzel kişilerin bulunması halinde bu tüzel kişilerin unvanı, yerleşim yeri ve kuruluş belgesi ile tüzel kişiliklerin organları tarafından yetkilendirilen gerçek kişi de belirtilmek kaydıyla bu konuda alınmış kararın fotokopisi.

Kurucular arasında yabancı dernek veya dernek ve vakıf dışında kar amacı gütmeyen kuruluşlar bulunması halinde bu tüzel kişilerin dernek kurucusu olabileceğini gösteren İçişleri Bakanlığınca verilmiş izin belgesi.

Kurucular arasında yabancı uyruklular varsa bunların Türkiye'de yerleşme hakkına sahip olduklarını gösteren belgelerin fotokopileri.

Yazışma ve tebligatı almaya yetkili en az 3 kişinin adı, soyadı, telefon numarası (sabit numara ve mobil telefon) açık adreslerini belirten imzalı liste. (1 Adet)

Bir derneğin kurulabilmesi için en az 7 gerçek kişiye ihtiyaç vardır.

Dosyalama şekli

1 - Kuruluş bildirimi (En üstte olacak şekilde 2 Adet)

2 - Yazışma ve tebligatı almaya yetkili kişiler listesi (1 Adet)

3 - Tüzük (2 Adet) 

iki Adet Kuruluş Bildirimi  ve yazışma ve tebligatı almaya yetkili kişiler listesi

KURUCULARDAN BİRİ TARAFINDAN İl Dernekler Müdürlüğüne getirilmelidir.



B) ŞUBE KURULUŞLARINDA İSTENEN BELGELER

Tüzüklerinde şube açabileceği belirtilmiş dernekler, genel kurullarınca yetki verilen yönetim kurullarının yetkili kılacakları en az üç kişinin imzaladığı bilgisayar veya daktilo ortamında  doldurulmuş 2 adet Kuruluş Bildirimini (EK- 2) ve aşağıda belirtilen eklerini şubenin açılacağı yerin mülki idare amirliğine verirler.

İlgili dernekler müdürlüğünce onaylanmış iki adet dernek tüzüğü,


Şube kurucuları arasında tüzel kişiliklerin bulunması halinde; bu tüzel kişilerin unvanı, yerleşim yeri ve kuruluşuna ait belgeler ile tüzel kişiliklerin organları tarafından yetkilendirilen gerçek kişi de belirtilmek kaydıyla bu konuda alınmış kararın fotokopisi, (2 Adet)

Kurucular arasında yabancı uyruklular varsa, bunların Türkiye'de yerleşme hakkına sahip olduklarını gösterir belgelerin fotokopileri, (2 Adet)
Geçici yönetim kurulu üyeleri ile yazışma ve tebligatı almaya yetkili en az 3 kişinin adı, soyadı, yerleşim yerlerini ve imzalarını belirten liste, (2 Adet)

Şube açılması için yönetim kuruluna verilmiş yetkiyi gösteren genel kurul kararının fotokopisi, (2 Adet)

Kurucu olarak yetkilendirilmiş kişiler için alınmış dernek yönetim kurulu kararı fotokopisi. (2 Adet)

Çocuk derneklerinin şubelerine tüzel kişiler kurucu veya üye olamazlar, ayrıca çocuk dernekleri şubelerinde kuruluş bildirimine, kurucu çocukların yasal temsilcilerinin izni eklenir. (2 Adet)



C) TEMSİLCİLİK KURULUŞLARINDA İSTENEN BELGELER

Dernekler, gerekli gördükleri yerlerde dernek faaliyetlerini yürütmek amacıyla temsilcilik açabilirler. Temsilcilikler, şube veya dernek genel kurullarında temsil edilmezler. şubeler temsilcilik açamazlar. Temsilciliğin adresi, yönetim kurulu kararıyla temsilci olarak görevlendirilen kişi veya kişiler tarafından o yerin mülki idare amirliğine yazılı olarak bildirilir hükmü amirdir.

Genel Merkezin Yönetim Kurulu Kararı
Temsilcilik adresi
Dilekçe




D) FEDERASYON KURULUŞLARINDA İSTENEN BELGELER

Federasyonlar kuruluş amaçları aynı olan en az beş derneğin bir araya gelmesi ile kurulurlar. Federasyonlar, kuruluş bildirimi ve eklerini mülki idare amirliğine vermek sureti ile tüzel kişilik kazanırlar.

Federasyon kurma başvuruları ve istenecek belgeler;
Federasyon kuracak dernek temsilcileri tarafından imzalanmış bilgisayar veya daktilo ortamında  doldurulmuş 2 adet Kuruluş Bildirimi (EK- 2) ve aşağıda belirtilen ekler, federasyonun kurulacağı yerin mülki idare amirliğine verilir.

Dernek kuruluşunda istenen belgelere ek olarak

Kurucu dernek temsilcileri tarafından imzalanmış 2 adet federasyon tüzüğü, 

Federasyon kurulması yönünde derneklerce alınmış genel kurul karar örneği,

Kurucuların derneği temsil etmekle yetkilendirildiğine ilişkin ilgili dernek yönetim kurullarının karar örneği,

Kurucular arasında yabancı dernek veya dernek ve vakıf dışında kar amacı gütmeyen kuruluşlar bulunması halinde, bu tüzel kişilerin federasyonlara kurucu olabilmesine dair İçişleri Bakanlığınca izin verildiğini belirten federasyon kurucuları tarafından imzalanmış yazılı beyan,

Geçici yönetim kurulu üyeleri ile yazışma ve tebligatı almaya yetkili en az 3 kişinin adı, soyadı, yerleşim yerlerini ve imzalarını belirten liste veya yazı.



E) KONFEDERASYON KURULUŞLARINDA İSTENEN BELGELER

Konfederasyonlar kuruluş amaçları aynı olan en az üç federasyonun bir araya gelmesi ile kurulurlar. Konfederasyonlar kuruluş bildirimi ve eklerini mülki idare amirliğine vermek suretiile tüzel kişilik kazanırlar.

Konfederasyon kuracak federasyon temsilcileri tarafından imzalanmış bilgisayar veya daktilo ortamında  doldurulmuş 4 adet Kuruluş Bildirimi (EK- 2) ve aşağıda belirtilen ekler, konfederasyonun kurulacağı yerin mülki idare amirliğine verilir.

Dernek kuruluşunda istenen belgelere ek olarak

Kurucu federasyon temsilcileri tarafından imzalanmış 2 adet konfederasyon tüzüğü, 

Konfederasyon kurulması yönünde federasyonlarca alınmış genel kurul karar örneği,

Kurucuların federasyonu temsil etmekle yetkilendirildiğine ilişkin ilgili federasyon yönetim kurullarının karar örneği,

Kurucular arasında yabancı dernek veya dernek ve vakıf dışında kar amacı gütmeyen kuruluşlar bulunması halinde, bu tüzel kişilerin konfederasyonlara kurucu olabilmesine dair İçişleri Bakanlığınca izin verildiğini belirten konfederasyon kurucuları tarafından imzalanmış yazılı beyan,

Geçici yönetim kurulu üyeleri ile yazışma ve tebligatı almaya yetkili en az 3 kişinin adı, soyadı, yerleşim yerlerini ve imzalarını belirten liste.

Dosyalama şekli

İki Adet Kuruluş bildirimi ve 2 Tüzük yarım kapaklı bir dosya içerisine konulmalı.

Diğer evraklar ile 2 adet kuruluş bildirimi yine başka bir yarım kapaklı dosyaya konularak, İl Dernekler Müdürlüğüne getirilmelidir.

Yukarıda sayılan evrakların ayrıca şeffaf dosya içerisine konulmaması gerekmektedir.



F) SANDIK KURULUŞLARINDA İSTENEN BELGELER

Sandık Kurma Şartları

Dernekler; üyelerine kar payı dağıtmamak, gelir, faiz veya başka adlarla üyelerine para aktarmamak şartıyla, üyelerinin yiyecek, giyecek gibi zaruri ihtiyaç maddelerini ve diğer mal ve hizmetlerle kısa vadeli kredi ihtiyaçlarını sandık kurarak karşılayabilirler.

Derneklerin sandık kurabilmesi için;

Dernek tüzüğünde sandık kurulacağına dair açık hüküm bulunması,

Dernek genel kurulunca sandık kurulması için karar alınmış olması

gerekir.

Sandık Yönergesi

Her sandığın, dernek yönetim kurulunca hazırlanıp genel kurulca kabul edilen bir sandık yönergesi bulunur. Bu yönetmelikte aşağıdaki hususların belirtilmesi zorunludur.

Sandığın adı,

Sandığın çalışma konuları,

Üye olma, üyelikten çıkma ve çıkarılmanın şartları,

Sandık genel kurulunun kuruluş şekli, toplanma zamanı, görev ve yetkileri,

Sandık yönetim kurulunun asıl ve yedek üye sayısı, nasıl seçileceği, görev ve yetkileri,

Sandık denetim kurulunun asıl ve yedek üye sayısı, nasıl seçileceği, görev ve yetkileri,

Üyelerden alınacak giriş aidatı ile üyelik aidatının belirlenme ve tahsilat şekli,

Sandıkça oluşturulacak fonlar, bu fonlara katılma şartları, fonlardan yararlanma esasları, fonlardan yapılacak yardımların miktarı ve oranları,

Üyelerin sandıktan çıkması veya çıkarılmasının şartları,

Fonlarda biriken para ve hakların tasfiyesi ve geri verilmesi esas ve usulleri,

Fonlarda biriken paraların değerlendirilme esas ve usulleri, işletilecek paralardan elde edilecek faiz, kâr, temettü ve diğer deşerlerin, kullanımına dair esaslar,

Mikrokredi ve diğer borç para verme esas ve usulleri,

sandığın dağıtılmasına karar verilmesi durumunda, mal varlığının tasfiye esasları.

Mikrokredi ve diğer borç para alacaklardan istenecek hizmet bedeli veya faiz oranları yönetim kurulu kararı ile belirlenir.




G) 3335 SAYILI KANUNA GÖRE BİRLİK KURULUŞU BAŞVURULARINDA İSTENİLEN BELGELER

3335 sayılı Uluslararası Nitelikteki Teşekküllerin Kurulması Hakkında Kanuna göre kurulacak birliğin

1-Kurucuları tarafından imzalanmış 4 adet Kuruluş Bildirimi (Dernekler Yönetmeliği Ek-2’de bulunan) ve aşağıda belirtilen ekleri, birliğin kurulacağı yerin mülki idare amirliğine verilir.

2-Kurucular tarafından imzalanmış 4 adet birlik statüsü,

3-Birliği kuracak tüzel kişiliklerin yetkili organları tarafından bu konuda alınmış karar örneği, (4 Adet)

4-Birliği kuracak kişilerin arasında gerçek kişilerin bulunması halinde bunların nüfus cüzdanı örneği, (4 Adet)

5-Kuruculardan yazışma ve tebligatı almaya yetkili kişi veya kişilerin adı, soyadı, yerleşim yerlerini ve imzalarını belirten liste, (4 adet)



H) BİRLİK ŞUBESİ KURULUŞUNDA İSTENEN BELGELER

Kurucuların  imzalarını içeren  iki adet kuruluş bildirimine (Dernekler Yönetmeliği Ek-2’de bulunan) aşağıdaki belgeler eklenerek şubesinin kurulacağı yerdeki mahallin en büyük mülki amirliğine  verilir.

1- İlgili dernekler müdürlüğünce onaylanmış iki adet birlik tüzüğü,

2- Şube kurulmasına ilişkin birlik yetkili organlarınca alınan karar örneği,

3- Kurucu olarak yetkilendirilmiş kişiler için alınmış birlik yönetim kurulu karar fotokopisi,

4- Şube’yi kuracaklar arasında yabancı tebaalı gerçek kişilerin bulunması halinde, bunların

Türkiye’de yerleşme hakkına sahip olduklarını gösterir belgelerin  örnekleri,

6- Şube kurucuları arasında tüzel kişiliklerin bulunması halinde; bu tüzel kişilerin unvanı, yerleşim yeri ve kuruluşuna ait belgeler ile tüzel kişiliklerin organları tarafından yetkilendirilen gerçek kişi de belirtilmek kaydıyla bu konuda alınmış kararın fotokopisi,

7- Şube adına yazışma ve tebligatı almaya yetkili kişi veya kişilerin adı, soyadı, yerleşim yeri ve imzalarını belirten liste,



I) TÜRKİYE’DE KURULAN BİRLİKLERİN YURTDIŞINDA FAALİYETTE BULUNMA BAŞVURULARINDA İSTENİLEN BELGELER

Türkiye’de kurulan birlikler tarafından yurt dışında doğrudan faaliyette bulunma, şube açma, yurtdışında benzer amaçlı dernek veya kuruluşlara katılma veya bunlarla işbirliği yapma  talebi ile ilgili olarak birlik yönetim kurulu başkanlığınca hazırlanan talep dilekçesi birliğin kurulu bulunduğu yerdeki mahallin en büyük mülki amirliğine verilir.

Bu dilekçeye;

1- Birlik statüsü,

2-Yurt dışında doğrudan faaliyette bulunma, şube açma, benzer amaçlı dernek veya kuruluşlara katılma veya bunlarla işbirliği yapmaya ilişkin birlik yetkili organınca alınan karar örneği,

Ayrıca, şube açılması ile ilgili olarak,

1-Şube kurucularının yetkilendirildiğine ilişkin birlik yetkili organının karar örneği,

3-Şube adına yazışma ve tebligatı almaya yetkili kişi veya kişilerin adı, soyadı, yerleşim yeri ve imzalarını belirten liste,

4- Yurtdışında açılacak şubenin statüsü,

Benzer amaçlı dernek veya kuruluşlara katılma veya bunlarla işbirliği yapmaya ilişkin olarak ise,

1-Birliğin katılacağı veya işbirliğinde bulunacağı yurtdışında kurulu dernek veya kuruluşun statüsü ve noter tasdikli Türkçe çevirisi,

2- Yurtdışındaki dernek veya kuruluş tarafından katılma yada işbirliği talebinin uygun görüldüğüne ilişkin davet mektubunun aslı ve Türkçe çevirisi,Dörder adet olarak eklenir.
Büyükşehir belediyesi sınırları içinde kalan ilçeler hariç diğer ilçelerdeki başvurularda belgeler birer arttırılarak verilir.



İ) YURT DIŞINDA KURULAN BİRLİKLERİN TÜRKİYE’DE FAALİYETTE BULUNMA BAŞVURULARINDA İSTENİLEN BELGELER

Yurt dışında kurulan birlikler, Türkiye’de doğrudan faaliyette bulunma, işbirliği yapma, temsilcilik veya şube açma, üst kuruluş kurma, kurulan üst kuruluşlara katılma ile ilgili başvurularını (Dernekler Yönetmeliği Ek-6'da bulunan) “Yabancı Tüzel Kişilerin Türkiye’de Faaliyette Bulanabilmelerine İlişkin Başvuru Formu”nu ve Türkiye’de faaliyette bulunacak yabancı birliğin orjinal dilindeki statüsü ile statünün sadece amaç ve faaliyet alanlarını tanımlayan bilgilerin bulunduğu (Dernekler Yönetmeliği Ek-9’ da bulunan örnek statüdeki bilgileri ihtiva eden) bölümün Türkçe’ye çevrilmiş noterden onaylı örneğini,

Dört nüsha olarak İçişleri Bakanlığına vermek suretiyle yaparlar.

Ayrıca, temsilcilik açma başvurularında; (Dernekler Yönetmeliği Ek-9'da bulunan) örnek statüdeki bilgileri ihtiva eden ve temsilcilik kurucu / kurucuları tarafından imzalanmış Türkiye Temsilciliği Ana Statüsünün,

Şube açma başvurularında ise; Dernekler Kanununun 4 üncü maddesinde belirtilen konuları ihtiva eden ve şube kurucuları tarafından imzalanmış tüzüğün de verilmesi zorunludur. İşbirliği yapma başvuruları, yabancı birlik adına ülkemizde işbirliği yapılacak kuruluş tarafından da gerçekleştirebilir.

Başvurular, İçişleri Bakanlığına doğrudan yapılabileceği gibi posta aracılığıyla da yapılabilir.

Yabancı birliklerin Türkiye’deki faaliyetleri çerçevesinde daha önce verilmiş izinlerle ilgili olarak istenen belgelerin verilmesi gerektiğinde, yeni izin başvurusunda geçerliliğini koruyan belgeler istenmez.



J) PLATFORM

Dernekler amaçları ile ilgisi bulunan ve kanunlarla yasaklanmayan alanlarda, kendi aralarında veya vakıf, sendika ve benzeri sivil toplum kuruluşlarıyla ortak bir amacı gerçekleştirmek üzere ve yetkili organlarının kararı ile platformular oluşturabilirler.

Platformların oluşturulabilmesi için derneklerin yetkili organlarınca alınacak kararlarda, derneği temsille görevlendirilecek kişi veya kişiler belirlenir.

Bir platformun faaliyete başlayabilmesi için, temsilciler tarafından bir mutabakat tutanağı düzenlenir. Bu tutanakta, platformun oluşturma amacı, çalışmaların yürütüleceği yerleşim yeri ile yönetim grubu üyeleri ve koordinatörünün isimleri belirlenir.

Valiliğe bildirimde bulunulmaz.



K) İKTİSADİ İŞLETME

Bir derneğin iktisadi işletme kurabilmesi için, dernek tüzüğünde iktisadi işletme ile ilgili olarak hüküm bulunması gerekiyor. Bunun dışında en son yapacağı genel kurulda bu konu görüşülerek, divan tutanağına işlenmesi gerekiyor, daha sonra faaliyet göstereceği ilin ticaret il müdürlüğüne giderek, ticaret sicil gazetesinde iktisadi işletmenin yayınlanması, buna müteakip sicil gazetesi ve diğer evraklarla birlikte, vergi mükellefi olabilmesi için vergi dairesine müracaat etmesi gerekiyor.